[x]

ZGĘSTEK1, JAKO SYNERGIA2 FUNKCJI MIASTOTWÓRCZYCH /

lokalizacja / Wzgórze Andersa, Wrocław
status / projekt konkursowy 2016

zespół projektowy /
Liliana Krzycka
Rafał Pieszko
Karolina Bielak
Aleksandra Zienkiewicz
Robert Gacek
Katarzyna Dobiecka
Jan Jerzmański

konkurs urbanistyczno-architektoniczny

II NAGRODA
Nagroda w konkursie na opracowanie koncepcji
urbanistyczno-architektonicznej zagospodarowania obszaru Wzgórze Andersa
- teren ograniczony ulicami Borowską, Kamienną, Ślężną i Dyrekcyjną we Wrocławiu.

[1] Klaster (od. ang. cluster) lub używany w niektórych zastosowaniach polski odpowiednik – zgęstek, to zgrupowanie przestrzenne lub powiązanie systemowe mniejszych obiektów w jeden większy. [źródło: Wikipedia]

[2] Synergiczność działań, 2+2=5, efekt organizacyjny – wspólne działanie dające większe, lepsze efekty; działania uzupełniają się poprzez kooperację (współpracę) i synchronizację. Efekt zorganizowanej pracy zespołowej, który jest wyższy niż suma efektów działań indywidualnych. W wyniku synergii powstaje efekt organizacyjny będący przeciętną nadwyżką korzyści przypadającą na członka zespołu współdziałającego z pozostałymi osobami, w porównaniu z korzyścią możliwą do osiągnięcia w działaniu indywidualnym. [źródło: Wikipedia]

Wzgórze Andersa

plan zagospodarowania

Metamorfoza fragmentu przestrzeni miejskiej musi być świadoma, wynikać z przeprowadzonych analiz, a także dopełniać tkankę miejską w połączeniu z tradycją, charakterem, specyfiką miejsca i genius loci miasta. Celem Zgęstka było zaprojektowanie zespołu obiektów i przestrzeni pomiędzy nimi, które włączają się w istniejącą tkankę, uzupełniają ją, naprawiają, scalają, ale też kontynuują i podtrzymują istniejące funkcje, tworząc żywy, oparty na symbiozie, organizm, który mógłby stanowić punkt aktywizacji dla tej części miasta (Śródmiejskiego Zespołu Dzielnicowego, Południowego Pasma Mieszkalnego – wg studium).

Wzgórze Andersa

punkty akupunktury

Problemy polskich miast związane są z fragmentarycznym tworzeniem nowej zabudowy, brakiem przemieszania funkcji, procesami inwestycji odśrodkowych w postaci wielkoskalowych, jednolitych w swoim wyrazie, centrów rozrywkowych i handlowych. Zagęszczenie rozpatrywanego kwartału, „zmiksowanie” różnorakich funkcji i akupunkturowe działania mogłyby stanowić sposób na podjęcie działań strategicznych, które generowałyby pozytywne zmiany, wskazywały kierunki rozwoju i funkcjonowanie miasta jako spójnej i współpracującej całości. Przy działaniu tym koniecznym byłoby także wykorzystanie potencjału lokalizacji (Wzgórze Andersa, Aqua Park, bliskość: Parku Gen. Władysława Andersa, Uniwersytetu Ekonomicznego, akademików, dworców PKP i PKS, galerii handlowych: Wroclavia, Arkady, Sky Tower), który mógłby stać się pewnego rodzaju „motorem ekonomicznym” i symbolem lokalnych inicjatyw.

Wzgórze Andersa

Aby uporządkować zaistniałą na rozpatrywanym terenie sytuację, konieczne byłoby podjęcie wspólnej inicjatywy władz, prywatnych właścicieli, inwestorów i mieszkańców. Zaproponowane rozwiązania (w tym nowe elementy kubaturowe) stanowią zachętę dla prywatnych inwestorów do otwarcia swoich terenów, by stały się one integrującą (i ludzi i istniejące elementy zagospodarowania) przestrzenią publiczną. Celem projektu jest stworzenie wielofunkcyjnej struktury w centrum miasta, uwzględniającej różne rodzaje potrzeb, sposobu ich zaspokajania, a także różne sposoby spędzania wolnego czasu (zależne m.in. od wieku i od pór roku). Wielowątkowy program przestrzenny kreuje rodzaj wielofunkcyjnej i uzupełniającej się przestrzeni. Dzięki przemieszaniu się różnych charakterów przestrzeni, funkcje się uzupełniają i „miksują”. Powoduje to cyrkulację ludzi - integrację społeczeństwa, pobudzenie aktywności lokalnych środowisk. W programie zagospodarowania przewidziano możliwość współpracy z istniejącymi w otoczeniu kwartału obiektami i terenami: szkołą, Aqua Parkiem, hotelem, Kauflandem, istniejącymi blokami mieszkalnymi przy ul. Wesołej i ul. Glinianej oraz przy ul. Pabianickiej, Uniwersytetem Ekonomicznym i akademikami, Parkiem Gen. Władysława Andersa, Wzgórzem Andersa.

Projektowany kwartał stanowi formę przejściową pomiędzy mocno zurbanizowaną tkanką miejską w Śródmieściu Wrocławia (dworzec PKP, PKS, Wroclavia, Arkady, Sky Tower) a istniejącą przestrzenią parkową (Wzgórze Andersa, Park Parkiem Generała Władysława Andersa, Park Skowroni). Propozycja uporządkowania kwartału spaja i wiąże ze sobą oba charaktery tych przestrzeni, tworząc zdefiniowany klin urbanistyczny z placami, ciągami pieszymi i zielenią.

Wzgórze Andersa

Cały rozpatrywany teren został podzielony na dwie części – strefę A i strefę B. Pierwsza z nich to strefa sportowo - rekreacyjna aktywnego wypoczynku na powietrzu, jak i we wnętrzach, ograniczona ulicami: Kamienną, Ślężną, Petrusewicza i Borowską. Strefa ta jest połączona z istniejącym budynkiem Aqua Parku i Parkiem Gen. Władysława Andersa poprzez zieloną kładkę pieszo-rowerową nad ul. Kamienną. Jej sercem jest Wzgórze Andersa z kulminacyjnym punktem widokowym w stronę ul. Ślężnej. Strefa B jest natomiast strefą usługową, związaną z usługami miastotwórczymi i hotelowymi, edukacją i biurami wśród zieleni. Strefa ta połączona jest istniejącymi budynkami: Kauflandu, szkoły i hotelu u zbiegu ulic Ślężnej i Glinianej.

Elementem scalającym cały obszar jest ciąg pieszy o pomarańczowo-rudej posadzce, nawiązującej kolorem do cegły, z której w dużej mierze utworzone zostało Wzgórze Andersa. Zaczyna się on w Parku Gen. Andersa szeroką kładką z roślinnością, następnie biegnie bokiem wzgórza, schodzi z niego amfiteatralnymi schodami, a w strefie B rozszerza się na miejski plac, który ciągnie się aż do niskiego pawilonu z kawiarnią u zbiegu ulic Dyrekcyjnej i Borowskiej, niejako „wyrastającego” z poziomu terenu. Jego dach pokryty jest trawą i stanowi odizolowanie od ruchliwej ul. Dyrekcyjnej, a jednocześnie jest miejscem, gdzie można odpocząć.

Wzgórze Andersa

Ciąg pieszy wzdłuż terenu Aqua Parku jest od niego oddzielony wstęgą pawilonów usługowych (kawiarnia, bar kanapkowy, toalety, przebieralnie, prysznice, itp.). Kubatura ta zastępuje istniejące ogrodzenie Aqua Parku i jednocześnie znajduje się w nich wejście do zewnętrznej części Parku Wodnego (nowa funkcja na okres letni). Pawilony usługowe obsługują zarówno ciąg pieszy jak i teren Aqua Parku. Ściana oporowa amfiteatralnych schodów od strony Aqua Parku porośnięta jest bluszczem, a od strony ul. Ślężnej tworzy kaskadę wodną. Amfiteatr może być wykorzystywany przy organizacji wydarzeń odbywających się na placu, np.: kina letniego, koncertów plenerowych.

Na miejskim placu we wnętrzu kwartału, pomiędzy projektowanymi budynkami przy ul. Borowskiej a istniejącymi i projektowanymi budynkami od strony ul. Ślężnej, znajdują się elementy charakterystyczne dla miejskiego skweru z zielenią i małą architekturą jak sadzawki z fontanną, place zabaw, kioski i kawiarniane z zewnętrznymi ogródkami, rzeźby, ławki, leżanki, zadaszenia z podestami, pergole z roślinnością, stojaki rowerowe. Domknięcie ściany szczytowej istniejącego budynku szkoły przy Sieradzkiej stanowi ściana wspinaczkowa. Przestrzeń ta będzie wykorzystywana do organizacji różnorakich wydarzeń w ciągu roku, np.: jarmark bożonarodzeniowy, lodowisko, koncerty, zjazd food trucków, karuzela, kino plenerowe itp. Kolor wstęgi ciągu pieszego i placu uzyskany byłby poprzez użycie takich materiałów jak koloryzowany beton czy cegły dla ścieżek wzdłuż skarp Wzgórza Andersa. Mała kubatura i mała architektura tworzona z użyciem stali kortenowskiej.

Projektuje się również ciąg pieszy wzdłuż ulicy Borowskiej, połączony przejściem dla pieszych z Parkiem Gen. Andersa, umieszczony wzdłuż głównego wejścia do Aqua Parku (obecnie częściowo teren parkingu terenowego). Ciąg ten tworzy plac podkreślony ciągiem zielni i usługami w parterach nowego skrzydła Aqua Parku i budynku garażu wielopoziomowego oraz usługami w parterze projektowanej zabudowy od strony ulicy Borowskiej.

Ważnym uzupełnieniem ciągów pieszych, placu oraz nowych kubatur jest zieleń. Na omawianym terenie zaplanowano: drzewa, w tym kwitnące, np. tulipanowce (nasadzenia w formie szpalerów wzdłuż ulic i punktowe oraz grupowe we wnętrzu terenu), drzewo iglaste (typu choinka) wykorzystywane podczas okresu bożonarodzeniowego, łąkę kwietną, trawy ozdobne, labirynt z żywopłotu, bluszcz na elewacjach i inne rośliny pnące na pergolach.

Wzgórze Andersa

wejście na górny taras pasażu oraz amfiteatr

Wzgórze Andersa

podcienie bramy wejściowe do wnętrza kwartału

Wzgórze Andersa

pawilon na narożniku ul. Dyrekcyjnej i Borowskiej

Wzgórze Andersa

wnętrze kwartału z zabudową wzdłuż ul. Borowskiej

Wzgórze Andersa

pasaż wewnątrz kwartału, ściana wspinaczkowa

Wzgórze Andersa

platformy wokół pumptruck-a oraz punkt widokowy

Wzgórze Andersa

kładka z zielenią nad ul. Kamienną

Wzgórze Andersa

multifunkcjonalna strefa placu publicznego wewnątrz kwartału